CÁC CÔNG NGHỆ MỚI ĐÃ VÀ ĐANG ĐƯỢC ÁP DỤNG TẠI TỔNG CÔNG TY ĐIỆN LỰC TP.HCM

1. Dây siêu nhiệt cho đường dây truyền tải (sợi nhôm chịu nhiệt TAL và STAL)

Nhôm cứng HAL (EC grade) để bện ACSR có độ dẫn điện 62% và nhiệt độ làm việc là 90%, trong khi đó TAL để bện TACSR có độ dẫn điện 60% và nhiệt độ làm việc 150%. Hơn thế, STAL có độ dẫn điện 58/60% và nhiệt độ làm việc là 210⁰C. Mặc dù vậy, TAL và STAL vẫn có ứng suất kéo đứt như của HAL. Vì có nhiệt độ làm việc cao hơn, với cùng tiết diện như ACSR, nên cáp TACSR và STACIR có khả năng mang tải cao hơn.

Những ưu điểm chính:

So với cáp nhôm lõi thép tăng cường (ACSR), cáp nhôm dòng tải lớn có những ưu điểm nổi bật như sau:

- Nâng cao khả năng tải, dòng tải cao gấp đôi.

- Không cần gia công lại hệ thống cột hiện hữu, rất thích hợp cho các đường dây cải tạo, nâng cao độ võng, tăng cường công suất.

- Giảm chiều cao của cột hoặc giảm số cột.

2. Sử dụng cột thép đơn thân cho đường dây truyền tải ở TP.HCM

Hiện nay, cột thép đơn thân với nhiều ưu điểm nổi bật, đã được sử dụng rộng rãi trên thế giới, đặc biệt là ở các nước phát triển. Nó đã dần dần thay thế cho các loại cột truyền thống như cột tháp khung, cột BTLT nhờ vào những tính năng nổi bật của nó.

Những ưu điểm nổi bật của cột thép đơn thân:

- Giảm thiểu diện tích chiếm đất của cột và móng, giảm hành lang tuyến. Điều này đặc biệt quan trọng, quyết định đến khả thi của nhiều dự án.

- Phối hợp làm đẹp cảnh quan môi trường. Đối với TP.HCM, đây là điều kiện bắt buộc mà cột tháp sắt và BTLT không có được tính năng này.

- Cho phép bố trí nhiều loại đường dây trên cùng một cột, điều này dùng cột thép khung bố trí sẽ rất khó khăn, không hài hòa.

- Thi công nhanh và gọn.

- Tăng tuổi thọ đường dây.

3. Cáp OPGW (Optical Ground Wire)

Cáp quang OPGW cần được đưa vào sử dụng trong các công trình xây dựng mới đường dây truyền tải và có kế hoạch thay dần trong các kế hoạch đại tu, sửa chữa lớn đường dây truyền tải do các ưu điểm sau:

- Cáp OPGW có khả năng làm việc như dây chống sét thông thường (làm dây trung tính cho lưới điện, tải dòng ngắn mạch chạm đất, bảo vệ quá điện áp khí quyển,…).

- Cáp OPGW có tổn thất truyền tải thấp, dung lượng băng thông rộng, truyền tải khối lượng thông tin lớn với với tốc độ cực cao.

- Cáp OPGW có kích thước nhỏ, nhẹ tương đương với dây chống sét thông thường.

4. Trạm kín – Gas Insulated Switchgear (GIS)

Trong mấy năm qua, Công ty đã đầu tư xây dựng mới một số trạm ở những khu vực trung tâm thành phố theo công nghệ GIS như Sở Thú, Tao Đàn, Hùng Vương, Xa Lộ, Chánh Hưng, Hòa Hưng v.v….Sắp tới sẽ kiến nghị Tổng Công ty sử dụng công nghệ này cho các trạm 220KV gồm Bình Tân và Hiệp Bình Phước và các trạm 110KV khác dựa vào những ưu điểm vượt trội dưới đây:

- Diện tích chiếm chổ rất bé, khoảng 1/15 các trạm ngoài trời.

- Khả phối tạo cảnh quan đô thị rất cao, đặc biệt là cho TP.HCM.

- Suất sự cố thấp, không phải bảo trì thường xuyên.

- Dễ dàng mở rộng quy mô trạm.

5. Hệ thống tự động phân phối điện (DAS)

Để hạn chế vùng mất điện, giảm số khách hàng bị mất điện, giảm thời gian mất điện do sự cố thì hệ thống tự động phân phối điện là giải pháp hữu hiệu nhất.

 

DAS dựa trên cơ sở phát hiện và tách điểm sự cố trên mạng phân phối để đưa ra cách xử lý nhằm nhanh chóng phục hồi cung cấp điện. Có 2 mức tác động của DAS là:

- Cấp 1: Tác động trên bản thân mạng phân phối. Cấp 1 chỉ đòi hỏi cấp điện cho từng xuất tuyến phân phối, xuất tuyến có thể là hình tia (1 nguồn) hoặc mạch vòng (2 nguồn)

- Cấp 2: Xử lý trên toàn hệ thống phân phối của một trạm nguồn hoặc của một khu vực. Cấp 2 yêu cầu hệ thống thông tin hoạt động theo thời gian thực để nhận dạng và điều khiển mạng phân phối (đóng, mở, chuyển sơ đồ…) theo mục tiêu là loại bỏ phần tử sự cố, phục hồi một cách nhanh chóng việc cung cấp điện bình thường. Cấp 2 chỉ thực hiện được khi cấp 1 đã hoàn tất.

Các đặc điểm cơ bản của hệ DAS:

- Hệ thực hiện việc phát hiện và tách điểm sự cố theo một chu trình kín, tự tác động, không cần có phần mềm điều khiển và đường truyền thông tin. Đây là ưu điểm rất lớn của hệ DAS.

- Chỉ có phần sự cố được cô lập ra khỏi hệ thống lưới điện đang vận hành. Nếu là sự cố ở các nhánh thì chỉ có nhánh bị sự cố được tách ra.

- Thời gian quá độ để xử lý, tách điểm bị sự cố tối đa là 48-50s, thời gian vẫn còn cao, tuy nhiên hiện tại vẫn cho phép đối với các hệ thống lưới phân phối hiện tại.

- Các máy cắt đầu nguồn phải cắt và tự đóng lại 2 lần cho một chu kỳ xử lý sự cố.

- Đối với các mạng phân phối mạcch vòng thì việc trang bị hệ thống DAS phải trang vị thêm relay đóng nguồn dự phòng ở trạng thái mở vòng. Đồng thời cũng xảy ra sự phân bố lại công suất trong mạch vòng.

6. Robot thi công cáp ngầm

Để đảm bảo tính mỹ quan và độ an toàn, ngầm hóa là một xu hướng chung trên toàn thế giới, đặc biệt là ở các Thành phố lớn. Hiện tại, lưới điện ở Thành phố Hồ Chí Minh đang dần được ngầm hóa và ngầm hóa 100% tại các khu đô thị mới như Rạch Chiếc, Thủ Thiêm. Một trong những khó khăn khi đi cáp ngầm là việc thi công sao cho thuận lợi nhất. Do đó, Công ty đã triển khai một số dự án thi công cáp ngầm bằng robot với các ưu điểm như sau :

- Không phải đào đường.

- Có thể khảo sát tuyến và lập trình trước tuyến cáp cần thực hiện nhằm né tránh chướng ngại vật.

- Sau khi thi công xong, có ngay bản vẽ hoàn công.

- Đặc biệt, trong dự án Tao Đàn đang triển khai, Đội thi công robot đã đặt được các ống kéo cáp HDPE Φ 250 qua dòng sông Rạch Chiếc Bến Nghé với khoảng ruột lớn, sâu dưới đáy dòng sông từ  5->10 mét.

7. Hotline

Hiện nay, Công ty đang triển khai dự án thành lập 5 đội thi công sửa chữa điện nóng phụ trách thi công và sửa chữa điện nóng cho các khu vực toàn TP.HCM. Trong tương lai gần, Công ty sẽ xem xét và ứng dụng công nghệ hot-line đến cấp cao thế 110KV.

8. Các thiết bị thử nghiệm, kiểm tra, bảo trì

a) Corocam

Corocam là máy quan sát phát hiện hiện tượng phóng điện vầng quang (corona) của các vật liệu cách điện, dây dẫn.

Phổ của corona.

b) On-line Dissolved Gas Analyzer (DGA On-line) :

Máy phân tích khí hòa tan trong dầu máy biến thế DRA có công dụng giám sát hoạt động của máy biến thế tránh trường hợp xảy ra sự cố do những chất dễ cháy gây ra trong dầu cách điện máy biến thế.

- Loại N-TCG có thể giám sát tổng mức độ khí dễ cháy H₂, CO, CH₄, C₂H₂, C₂H₄ và C₂H₆.

- Loại N-TCG-6C: ngoài chức năng như N-TCG, N-TCG-6C có độ nhạy rất cao đối với khí đặc biệt như C₂H₂. Điều này rất hữu ích để biết được tình trạng máy biến thế.

Cấu tạo bên trong của máy DRA loại N-TCG và loại N-TCG-6C

Máy DRA được cung cấp như một phần của máy biến áp mới hay lắp đặt lên máy biến áp đã tồn tại mà không cần gián đoạn hoạt động theo yêu cầu theo dõi khối lượng khí trong dầu cách điện, do đó tiết kiệm được chi phí và thời gian bảo trì.

Nguyên lý hoạt động của máy DGA và lắp đặt thực tế.

Hiện nay, các nhà sản xuất đang đưa ra thị trường một loại DGA xách tay mới (portable) rất thuận tiện cho công tác vận hành.

c) Máy rửa sứ nóng (on-line):

Ưu điểm: Có khả năng rửa sứ nóng tránh trường hợp mất điện không mong muốn.

Hiện tại đường dây truyền tải của chúng ta lên đến 500 KV và có thể rửa sạch sứ cách điện một cách hiệu quả với nước áp suất cao với những khoảng cách cho phép nhỏ nhất. Việc rửa sứ này được thực hiện ngay tại trụ truyền tải.

d) Máy lọc dầu nóng:

Máy lọc dầu Mobile Transformer Oil Regeneration Plant (MRP) có khả năng cải thiện chất lượng dầu máy biến thế truyền tải mà không cần cắt điện.

Khả năng lọc dầu máy biến thế: Hệ thống MRP làm việc an toàn trong điều kiện máy biến thế đang vận hành ở cấp điện áp 110-220 KV.