Lính truyền tải giảm sát thi công đường dây 500 kV

Tây Bắc - một vùng đất bao la, hùng vĩ, với những bản tình ca thấm đượm tình người, nơi có bao người dân Việt Nam từ khắp mọi miền Tổ quốc đã tiến về chiến đấu, làm nên chiến thắng  lịch sử Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu, đặt dấu chấm hết cho sự thống trị của thực dân Pháp trên đất Đông Dương. Sau chiến tranh, Tây Bắc được hồi sinh nhanh chóng. Những nông lâm trường, những nhà máy xí nghiệp liên tiếp mọc lên, khai thác tiềm năng của vùng đất này. Dấu ấn đặc biệt nhất là việc thuỷ trị sông Đà, con sông hung dữ đã được chặn dòng để xây dựng Nhà máy Thuỷ điện Hoà Bình (công suất 1.920 MW, khởi công năm 1979) - Một trong những nhà máy thuỷ điện lớn nhất khu vực lúc bấy giờ.

Hơn 20 năm sau, vào cuối năm 2005, Thuỷ điện Sơn La (2.400 MW) - Nhà máy thuỷ điện có công suất lớn nhất Đông Nam Á được xây dựng trên vùng cao Tây Bắc. Hàng vạn cán bộ, kỹ sư, công nhân lại tiếp nối khí thế của đoàn quân tiến về Tây Bắc giải phóng Điện Biên năm xưa để xây dựng nhà máy thủy điện và các công trình đấu nối đồng bộ nhằm khai thác điện năng phục vụ đất nước.

Là một đơn vị quản lý vận hành hệ thống lưới truyền tải điện 500 kV và 220 kV khu vực phía Bắc, Công ty Truyền tải điện 1 là một trong những đơn vị có uy tín và kinh nghiệm trong công tác tư vấn giám sát (TVGS) thi công các công trình lưới điện. Từ hiệu quả trong việc thực hiện nhiệm vụ tư vấn giám sát công trình đường dây 500 kV mạch 1 và 2 cùng hàng loạt các công trình đường dây 220 kV, Công ty đã được giao nhiệm vụ TVGS công trình đường dây 500 kV Sơn La - Hoà Bình - Nho Quan và đường dây 500 kV Sơn La - Hiệp Hoà. Đây là 2 tuyến đường dây đưa điện từ Nhà máy Thuỷ điện Sơn La lên lưới điện quốc gia.

Theo chân ông Trần Minh Tuấn - Phó giám đốc Công ty Truyền tải điện 1, kiêm Trưởng Ban chỉ đạo TVGS  của 2 công trình này trong chuyến đi kiểm tra công tác TVGS đúng vào dịp đầu năm mới 2010, chúng tôi đã thấu hiểu được hết những khó khăn, phức tạp của những người lính truyền tải điện. Hầu hết họ là những cán bộ, công nhân có kinh nghiệm, trình độ chuyên môn vững vàng, đang làm việc, sinh sống tại các tỉnh miền xuôi, được tuyển chọn, tập trung về đây làm nhiệm vụ. Họ phải mượn nhà dân làm trụ sở của các chốt điều hành, ăn ở sinh hoạt, cùng bà con dân bản. Sở dĩ chúng tôi gọi họ là “lính” bởi họ sinh hoạt, làm việc như những người lính thực thụ trên chiến trường với biết bao gian khó.

Đi từ Hiệp Hoà (Bắc Giang) đến Sơn La, cứ khoảng 50 km lại có một điểm chốt điều hành. Điều dễ nhận thấy là ngay ngoài cổng các điểm chốt đều có biển chỉ dẫn, có nơi chỉ được làm bằng những mảnh gỗ rừng ghép lại hoặc bằng phên nứa, trên đó ghi “BAN TIỀN PHƯƠNG SỐ I ...”; “BAN TIỀN PHƯƠNG SỐ II ...”. Xe điều hành tại các Ban Tiền phương hầu hết là xe U Oát màu xanh bộ đội, loại xe rất phù hợp với điều kiện địa hình trắc trở, khó khăn dọc theo tuyến đường dây.

Kỹ sư Lê Viết Hùng là cán bộ của Truyền tải điện Thanh Hoá, người đã tham gia giám sát thi công từ công trình đường dây 500 kV Bắc - Nam và hiện đang là Tổ trưởng Tổ TVGS số 4, hướng dẫn chúng tôi vào một vị trí cột đường dây 500 kV Sơn La - Hiệp Hoà đang thi công gần cạnh đường. Theo đường chim bay từ đường quốc lộ 37 vào đến móng cột chỉ khoảng 700 m, nhưng đường lên đến nơi dài đến 8 km và phải đi bộ mất khoảng 2 giờ đồng hồ trong điều kiện thời tiết khô ráo mới tới nơi (còn khi trời mưa lũ, khó khăn càng tăng lên gấp bội phần). Nếu đội mũ nhựa cứng không cài quai, từ dưới ngước nhìn lên vị trí móng cột thì mũ sẽ rơi ngay xuống đất, vậy mà anh em hàng ngày phải leo bộ lên làm việc tại đó.

Trao đổi với chúng tôi, anh Hùng cho biết: Tổ TVGS số 4 được giao nhiệm vụ TVGS 22,28 km đường dây, với tổng số 37 vị trí cột đều nằm trên đỉnh núi cao, đường vào nhiều vị trí bị cắt ngang bởi những con suối, mùa mưa lũ không thể đi lại được. Nhiều vị trí phải đi thuyền qua sông Đà mới lên cột được. Tổ có 7 người được tập hợp từ nhiều đơn vị truyền tải điện trong Công ty, trong đó có cán bộ của Truyền tải điện Tây Bắc. Theo chủ trương của Công ty cũng như của Truyền tải điện Tây Bắc, tất cả các tổ TVGS, ngoài lực lượng được huy động từ các truyền tải điện khác, đều được bố trí đan xen cán bộ của đơn vị trực tiếp tiếp quản vận hành đường dây sau khi thi công xong. Bởi đây là lực lượng thông thuộc địa hình tuyến và đường ra vào cột, đã có mối quan hệ với chính quyền và nhân dân địa phương, nên sẽ thuận lợi cho việc tiếp quản vận hành đường dây lâu dài sau này.

Thời gian làm việc, ăn uống nghỉ ngơi của lực lượng TVGS hoàn toàn phụ thuộc vào thời gian làm việc của các đơn vị thi công, không kể giờ giấc, không kể ngày nghỉ. Anh em phải thường xuyên ăn đồ nguội ngay tại công trường để theo kịp với tiến độ thi công, có nhiều hôm đi bộ hàng giờ đồng hồ lên đến móng cột, gặp trời đổ mưa lớn, thế là trú mưa cho đến chiều tối lại lặn lội quay về. Công việc, đời sống sinh hoạt khó khăn là vậy, nhưng tất cả anh em đều xác định rõ nhiệm vụ và yên tâm công tác, hào hứng và say mê với công việc, bởi họ hiểu rằng, mình đang thực hiện một nhiệm vụ rất quan trọng mà cấp trên đã đặt trọn niềm tin, là góp phần quan trọng đảm bảo chất lượng và tiến độ công trình quốc gia.

Gặp chúng tôi trên công trường, họ như những người lính đảo được gặp người thân ở đất liền đến thăm. Những cái bắt tay, những tiếng nói cười rộn rã, những lời chúc sức khoẻ, chúc mừng năm mới, làm cho tất cả đều không khỏi bùi ngùi, xốn xang. Đến các điểm chốt, những bông hoa rừng đơn sơ được cắm ngay ngắn trên bàn làm việc, chúng tôi cảm nhận được mùa xuân đang đến rất gần. Tết này, chắc họ sẽ đón Xuân cùng Tây Bắc, sẽ tiếp tục gắn bó với Tây Bắc cho đến khi dòng điện từ Nhà máy Thuỷ điện Sơn La hoà vào lưới điện quốc gia và nhiều người sẽ gắn bó lâu dài với núi rừng Tây Bắc để tiếp quản vận hành các đường dây mới.

Tây Bắc rộng lớn bao la là vậy, nhưng dấu chân người lính truyền tải điện đã đi đến hầu hết mọi nơi. Nhiều trạm biến áp và đường dây 220 kV đã nối liền các tỉnh thành của miền Tây Bắc, nối liền với lưới điện Trung Quốc. Không lâu nữa, Nhà máy Thuỷ điện Sơn La cùng các trạm biến áp, đường dây 500 kV sẽ được đưa vào vận hành. Và với những bước chân không biết mỏi, lính truyền tải sẽ lại tiếp tục cuộc hành trình “trên từng cây số” để hoàn thành sứ mệnh vinh quang “vận chuyển” nguồn năng lượng quý giá của Tây Bắc phục vụ đất nước.

Những số liệu cơ bản các tuyến đường dây 500 kV đang thi công khu vực Tây Bắc:

1. Đường dây 500 kV Sơn La - Hoà Bình - Nho Quan:

- Tổng số 545 vị trí cột.

- Chiều dài đường dây là 268 km.

- Đi qua địa phận 5 tỉnh: Sơn La, Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Thái Nguyên và Bắc Giang.

- Hiện nay đang thi công phần đào đúc móng.

2. Đường dây 500 kV Sơn La - Hiệp Hoà:

- Tổng số 633 vị trí cột.

- Chiều dài đường dây là 283 km.

- Đi qua địa phận 3 tỉnh: Sơn La, Hoà Bình, Ninh Bình.

- Hiện nay đã thi công gần xong phần dựng cột.

Công ty Truyền tải điện 1 thành lập 6 Ban tiền phương, 24 tổ TVGS, 192 người cùng phương tiện dụng cụ, bố trí dọc theo các tuyến đường dây trực tiếp làm nhiệm vụ tư vấn giám sát thi công công trình.